Dünyanın dört bir yanında bankalar dijital hizmetlerini durdurdu, havayolu şirketleri uygulamalarını erişime kapattı, hükümetler acil güvenlik uyarılarında bulundu. Tüm bu küresel ölçekteki hareketliliğin başrolünde ise bir programlama dili olan PHP yer alıyor. Google’ın siber güvenlik platform Wiz tarafından paylaşılan bir rapora göre, PHP’deki güvenlik açıkları on yılı aşkın süredir fark edilmeden varlığını sürdürüyordu. Ta ki Ekim ayında araştırmacıların dünya genelindeki internet sitelerinin yüzde 70’inin altyapısında kullanılan programlama diline yönelik iki önemli güvenlik açığı tespit ettiklerini açıklamalarına kadar…

Güvenlik açıklarını hızla kapatabilmek için hükümetler ve şirketler için adeta zamana karşı bir yarış başlarken, Wiz Research’e göre bu güvenlik açıklarının istismar edilmesi, saldırganların sunucuların kontrolünü ele geçirmesine, hassas verileri çalmasına ve bu sunuculardaki internet sitelerinin içeriklerini izinsiz değiştirmesine imkan tanıyabilir. Ayrıca söz konusu açıklar, saldırganların kimlik doğrulaması yapmadan etkilenen sunucularda kod çalıştırmasına veya işlemlerin belleğindeki hassas verilere erişmesine olanak tanıyabilir. Wiz Research raporunda uyarıyor: “Üstelik açıklar, PHP üzerinde çalışan uygulamalardan bağımsız olarak doğrudan PHP’nin kendisinde bulunuyor.”

PHP bugün WordPress, Wikipedia gibi birçok platformun altyapısında yer alan internetin temel yapı taşlarından biriyken aynı zamanda bu durum, etkilenen tüm internet sitelerini acil bir güvenlik riskiyle karşı karşıya bırakıyor. ABD merkezli siber güvenlik şirketi Palo Alto Networks’ün verilerine göre dünya genelinde internete açık 22 milyondan fazla PHP sistemi bulunuyor. Palo Alto Networks’te yer alan blog yazısına göre en gelişmiş yapay zekâ modelleri, yazılım kodlarındaki güvenlik açıklarını tespit etme konusunda olağanüstü yeteneklere sahip. Ancak asıl zor olan kısım; güvenlik açıklarına yönelik yamalar yayımlanır yayımlanmaz, saldırganlar bu yamaları tersine mühendislik yöntemleriyle analiz ederek açığın temel nedenini tespit etmesi ve bu açıkları hedef alması.

Siber saldırı girişimleri milyonlara ulaştı

Tehdidin boyutunu büyüten bir diğer unsur ise saldırıların hızı. Şirketler ve hükümetler bir yandan güvenlik yamaları uygulayıp, internet sitelerini geçici olarak erişime kapatırken; bulut hizmetleri şirketi Cloudflare ve Amazon’un verilerine göre siber saldırı girişimlerinin sayısı milyonlara yükseldi. Cloudflare CEO’su Matthew Prince, çarşamba gecesi X platformunda yaptığı paylaşımda, “Güvenlik açıkları kamuoyuna duyurulmadan önceki 10 saat içinde, ağımız genelinde bu açıklardan yararlanmaya yönelik binlerce girişim tespit ettik” ifadelerini kullandı.

Cloudflare CEO Matthew Prince, 22 Ekim’de X platformunda yaptığı paylaşımında, “Güvenlik açığının kamuoyuna duyurulmasından önceki 10 saat içinde, Cloudflare ağı genelinde bu açıktan yararlanmaya yönelik binlerce saldırı girişimi tespit ettik. Duyurunun ardından geçen yalnızca 45 dakika içinde bu sayı on binlere, 2 saat içinde yüz binlere yükseldi. Şu anda ise saldırı girişimlerinin sayısı milyonlara ulaşmış durumda” ifadelerini kullandı. Microsoft CEO’su Satya Nadella ise Almanya’da düzenlenen bir etkinlikte, “Uzun, çok uzun zamandır böyle bir şey görmedim” dedi ve ekledi: “Bilişim teknolojileri ve siber güvenlik alanında çalışan herkes için uzun bir gün ve uzun bir gece olduğunu biliyorum.”

Tüm sistemlere güvenlik yamalarını uygulamak ise oldukça uzun zaman alabiliyor. Peki, şirketler zamana karşı verilen bu yarışta neler yapmalı? Palo Alto Networks, saldırganların erişebileceği alanların azaltılması gerektiğini, en riskli sistemlere öncelik vererek güncellemeleri uygulamasını ve yapay zekâ altyapılarını güvence altına almasını öneriyor. Ayrıca güvenlik yamaları ve yapay zekâ destekli gerçek zamanlı savunma sistemleriyle saldırılara müdahale süresinin dakikalara indirilmesi gerektiğini vurguluyor. Öte yandan bugün güvenlik açığı taşıyan sistemlerin üçte birinden fazlası güncellenemeyen eski yazılımlarla çalışıyor. Dolayısıyla bazı kuruluşlar için çözüm, yeni bir güvenlik güncellemesini yüklemek kadar basit değil.

9,2 puanlık kritik siber güvenlik açığı

Olası risklerin son derece ciddi olduğunu söyleyen Kaspersky Asya Pasifik (APAC) ile Orta Doğu, Türkiye ve Afrika (META) Bölgeleri Küresel Araştırma ve Analiz Ekibi Başkanı Sergey Lozhkin, “Bugün siber güvenlik dünyasını yakından ilgilendiren kritik bir gelişmeyle karşı karşıyayız. PHP’nin dünya çapında milyonlarca web sunucusunun omurgasını oluşturduğu göz önüne alındığında, bu gelişme 2026 yılının en kritik güvenlik açıklarından biri olmaya aday görünüyor. Zafiyetin ciddiyet derecesi 9,2 (CVSS skoru) olarak belirlendi; bu da durumun ne denli acil ve tehlikeli olduğunu açıkça ortaya koyuyor” diyor.

Bu açığın kötüye kullanılması durumunda, siber saldırıların en tehlikeli türlerinden biri olan uzaktan kod yürütme (Remote CodeExecution - RCE) riskinin doğduğuna dikkat çeken Sergey Lozhkin, “Pratik açıdan bakarsak saldırganlar; etkilenen sistemler üzerinde zararlı kodlar çalıştırabilir, sunuculara ‘web shell’ yerleştirebilir ve nihayetinde savunmasız sunucuların kontrolünü tamamen ele geçirebilir. Bu ölçekte yaygın olarak kullanılan teknolojiler söz konusu olduğunda, bu tür vakalar küresel siber tehdit ortamında çok hızlı bir şekilde tırmanışa geçebilir. Dolayısıyla verilecek yanıtın da anlık ve kararlı olması şart. Altyapınızda PHP kullanılıyorsa, yama yayımlanır yayımlanmaz vakit kaybetmeden sistemlerinize uygulamalısınız; zira maruz kalınabilecek riskleri en aza indirmek ve kritik sistemleri güvenceye almak için hızlı aksiyon almak hayati önem taşıyor” paylaşımında bulunuyor.

Aisle Kurucu Ortağı Jaya Baloo ise değerlendirmesinde, “Bir bilgisayar korsanı uzaktan bir web sitesi üzerinde kod çalıştırabilir. Hem hassas veriler çalınabilir hem de sitelerin kontrolü ele alınabilir. Mevcut tahminlerimiz internetteki yüzde 70’lik bir kısmın hassas bir noktada olduğu yönünde, etki alanı çok geniş. Hükümetle ilgili web siteleri de bu durumdan doğrudan etkilenebilir. Bu durum ayrıca küresel ekonomi üzerinde de çok ciddi kırılganlıklar yaratıyor” diyor.

Türkiye’de PHP güvenlik açığına karşı önlem

Küresel çapta siber güvenlik alarmına neden olan PHP güvenlik açıklarının ardından Türkiye’de de harekete geçildi. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı, olası risklerin erken tespit edilmesi ve etkilerinin sınırlandırılması amacıyla ülke genelinde güvenlik taramaları başlattı. Başkanlıktan yapılan açıklamada, başta kamu kurumları olmak üzere ilgili kuruluşlara acil güvenlik bildirimlerinin iletildiği belirtildi. Kamu kurumları, kritik altyapı işletmecileri ve özel sektör kuruluşlarına sistemlerini gözden geçirme ve gerekli güvenlik güncellemelerini gecikmeden uygulama çağrısı yapıldı. Açıklamada ayrıca, dijital altyapıların korunması ve kritik hizmetlerin kesintisiz sürdürülmesi amacıyla ulusal düzeyde koordinasyon ve önleyici güvenlik çalışmalarının devam ettiği vurgulandı.