Businessweek
Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine aboneliğiniz boyunca tam erişim sağlayabilirsiniz. Abone Ol

Teknoloji

Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği
Sınırlamalar ve koruma duvarları teknolojide yerlileşmeyi artırırken, elektrikli araçlar 2025’de yükselişte olacak.
  • 30 Ocak 2025 17:31
  • Koray Öztopçu
Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği

1957’de Sputnik’in uzaya gönderilmesi, uzay programlarını değiştirirken, DeepSeek’in teknoloji de yeni bir yarışı başlattığını ve bu yarışında elektrikli araçlara etkisi gündemde yeni konu olarak yerini aldı. Çinli bir startup olan DeepSeek'in, ABD'deki endüstri lideri modellerle aynı seviyede veya daha iyi olduğunu söylediği son yapay zeka modellerini piyasaya sürmesi, teknoloji dünya düzeninde tekrar yeni bir değişim rüzgarları estirdi.


Şirket, 6 milyon dolardan az işlem gücü gerektiren yarı iletken yatırımı ile ilerlediğini söylemesi küresel teknoloji çevrelerinin de dikkat çekti. Şirketin geliştirdiği yapay zeka asistanı, rakibini geride bırakarak uygulama mağazalarında en yüksek puanlı ücretsiz uygulama oldu. Elbette bu durum, teknoloji şirketlerinin milyarlarca dolarlık yapay zeka yatırımı sözü verme kararının ardından ekonomi anlamında da büyük değişimleri barındırıyor.


Teknoloji yarışı hızlanıyor


2022 sonlarında piyasaya sürülen uygulamalar, yapay zeka destekli kendi sohbet robotlarını yaratmak için acele eden teknoloji firmaları arasında bir mücadeleye neden oldu. DeepSeek’in en güçlü yapay zeka çipleri üzerindeki ihracat kontrolleri altında çıkması, ABD'nin Çin'de satışını yasaklamadığı, Kaliforniya çip üreticisinden nispeten düşük performanslı bir yapay zeka çipine güvenerek ilerlemesi tüm sektörü şaşırttı. Özellikle DeepSeek'in modellerinin kalitesi ve maliyet verimliliği bu anlatıyı tersine çevirirken, yapay zeka asistanının arkasındaki amiral gemisi modelini eğitmenin maliyetinin yalnızca 5,6 milyon dolar olması tartışmaları daha da hızlandırdı.


Elektrikli Araçlar 2025’de yükselişte olacak


Bazı otomobil üreticilerinin elektrikli hedeflerini küçültmesine ve ABD'deki 7 bin 500 dolarlık federal vergi kredisiyle ilgili belirsizliklere rağmen, elektrikli satışlarının önümüzdeki yıl önemli ölçüde artması bekleniyor. Otomotiv araştırma şirketine göre, önümüzdeki yıl küresel olarak tamamen elektrikli araç satışlarının yüzde 29,9 oranında artması bekleniyor. Tahminlere göre, 2025 yılında dünya çapında 15 milyon elektrikli araç satılacak ve pazar payında yüzde 13,2'den yüzde 16,7'ye bir artış olacak. 2025'te elektrikli ve şarjlı hibrit araç satışlarının (BEV+PHEV) tüm dünyada yüzde 17 artarak 20 milyon adedi aşması bekleniyor.


Çin, yüzde 64 pay ile dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı olarak öne çıkarken, 2025’te yüzde 17’inin üstünde olması bekleniyor. (2024’te 11 milyon adetti ) Amerika’da 2025'te elektrikli araç satışlarının yüzde 16 artarak 2,1 milyona ulaşacağı öngörülürken, 2024’te yüzde 9 büyüyerek 1,8 milyon adeti bulmuştu.


Küresel hafif araç üretiminin ise toplam 88-89 milyon adette olması bekleniyor. Otomobil endüstrisi, 2025'e girerken, özellikle de küresel ticaret ve koruma tarifeleri ile üretimde farklı değişikliklere maruz kalabilir.



Ülkelerin gelecekte elektrikli araç hakimiyeti ne anlama geliyor?


Ülkelerin elektrikli araç pazarındaki üretim becerisi, küresel elektrikli araç üretiminin yüzde olarak artan uygun fiyatlı elektrikli araçların dünya çapında hızla benimsenmesinin ardındaki itici güç olacak. Batarya üretimi ve inovasyon konusundaki uzmanlık, ülkeleri elektrikli araç teknolojisindeki gelişmeleri hızlandırmak için iyi bir konuma getirecek ve bu da onları küresel olarak fosil yakıtla çalışan arabalara daha uygulanabilir ve çekici alternatifler haline getirecek.


Artan elektrikli araçlara ilgi ülkelerin üretim politikalarını da etkiliyor. Çin, yılda 40 milyondan fazla içten yanmalı motorlu otomobil üretme kapasitesine sahip durumda gözükürken, 2025'in sonuna kadar 25 milyona yakın elektrikli araç üretme kapasitesine sahip olması bekleniyor .


Tüketici odağı elektrikli araçlara dönüyor


Tüketiciler elektrikli araçların geleceği konusunda iyimser iken, aynı zamanda teknolojisi konusunda artık daha açık fikirli. Şarj altyapısının eksikliği gibi kısa vadeli zorluklar devam ederken, mevcut elektrikli araç sürücülerinin yüzde 90'ı elektrikli güç aktarma organlarına sadık kalıyor: Motor tipi tercihlerine olan bağlılık yüksek olmaya devam ediyor.


Elektrikli mobiliteye geçiş hızla ilerlemeye devam ederek küresel enerji ve otomobil pazarlarını yeniden şekillendirirken, dünya çapında satılan her beş otomobilden birinin elektrikli olması bekleniyor.


Hızlanan dönüşüm yeni markalar getirecek mi?


Geleneksel otomotiv sektöründeki bu ekosistemdeki değişim elektrikli akıllı araçların artan payı ülkelerin kendi "yerli" elektrikli araç ve batarya endüstrisini inşa etme yönünde ortak bir çaba gösteriyor. Ülkeler, ekosistem oluşumunda elektrikli araç endüstrisi kritik bir kütleye ulaştığında dünya elektrikli araç pazarının büyük bir kısmını üretmeyi hedefliyor.


Daha ucuz elektrikli arabalar: Kitlesel pazarda benimsenmenin kilidini açmanın anahtarı


On yılı aşkın bir süredir otomotiv ekosistemini ve elektrifikasyonun geleceğini şekillendiren elektrikli bağlantılı araçların etkisi artarken, 2025'i "elektrikli araç yılı" olarak tanımlamak, oldukça fazla global düzenleme, gelişmeye rağmen değişimi hızlı göreceğimiz bir şekilde gerçek olacak gibi gözüküyor.


Otomotiv sektöründe de bunca teknolojik dönüştürücü gelişmelerin olmasının etkisiyle daha da hızlı hareket edecek. 2025’de daha da fazla öne çıkacak gelişmeler :



  • Küresel anlamda, Çin’in sürekli yenilenen modelleri, diğer ülkelerin yeni markalarla daha düşük bütçeli elektrikli araç model yelpazesinin tüketicilere ulaşması




  • Teknolojik anlamda gelişmelerle, ultra hızlı batarya şarjı beklentileri yeniden tanımlaması,




  • Ekonomik anlamda ülkelerde elektrikli araçların her zamankinden daha erişilebilir hale gelmesi,




  • Tüketici davranışları etkisinde daha çok yeni nesil beklentilerine uygun modeller ve otomotiv markalarının çekiciliğini artırma çabaları,




  • Politika anlamında ise dünya çapında ülkelerin elektrikli araçlara yönelik teşviklerin arttığı bir dönem yaşayacağız.


Elbette elektrikli araç üretimi, dünyanın karbondan arındırma hedefleriyle, ülkelerin elektrikli araç hakimiyeti umut verici bir hikaye sunuyor. Uygun fiyatlı elektrikli araçların hızlı bir şekilde piyasaya sürülmesi, ulaşım emisyonlarına karşı güçlü bir araç olduğu, yenilik, sürdürülebilir uygulamalarla eşleştirildiğinde; daha yeşil ulaşıma giden yolun kendi yaratacak.


Dergi Erişimi
Dergi içeriklerini okumak için Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine abone olmanız gerekmektedir.Abone değilseniz abonelik satın alarak tüm dergi içeriklerine sınırsız erişim sağlayabilirsiniz
Abone Ol
Banka Kârlılıkları Beklentileri Aştı, Gözler Borsa Fiyatlamalarına Döndü
Banka Kârlılıkları Beklentileri Aştı, Gözler Borsa Fiyatlamalarına Döndü
Borsa İstanbul’da bankacılık, ABD-İran savaşından olumsuz yönde en fazla etkilenen sektörlerin başında geldi. Açıklanan ilk çeyrek bilançolarında net kârlar beklentileri aşarken, görece geride kalan banka hisseleri, savaşa ilişkin gelişme ve açıklamalara duyarlı seyrini devam ettiriyor.
Hürmüz’ün Ucu Ceyhan
Hürmüz’ün Ucu Ceyhan
Hürmüz Boğazı kapandığında dünya, deniz üstündeki küresel ham petrol ticaretinin yüzde 31’inin tek bir su yoluna sıkıştığını bir kez daha hatırladı. Körfez, kriz panzehiri ararken bazı alternatif yollar haritada Ceyhan’ı işaret ediyor. Türk yetkilileri bunu tarihi bir fırsat olarak sunuyor; enerji analistlerinin bir kısmı da aynı fikirde. Türkiye için tarih fırsat kapıda mı?
Doğu Akdeniz’de Enerji Değil Güç Paylaşılıyor
Doğu Akdeniz’de Enerji Değil Güç Paylaşılıyor
İsrail-Yunanistan-Güney Kıbrıs Rum Yönetimi hattı ile Türkiye-Libya ekseni arasındaki rekabet enerji projelerinden çok askeri kapasite ve diplomatik meşruiyet üzerinden şekilleniyor. Bölge, kalıcı bir denge yerine kontrollü gerilim üretmeye devam ediyor.
Trump’tan Avrupa Otomotivine Yeni Tarife Hamlesi
Trump’tan Avrupa Otomotivine Yeni Tarife Hamlesi
Trump yönetiminin yüzde 25 gümrük vergisi planı, Avrupa otomotiv sektöründe endişeleri artırdı. Özellikle Alman üreticiler üzerindeki baskının artması beklenirken, Brüksel’den gelen açıklamalar transatlantik ticaret geriliminin daha da derinleşebileceğine işaret ediyor.
Turizmde Körfez Frenine Vergi Desteği
Turizmde Körfez Frenine Vergi Desteği
Turizm sektörü yılın ilk çeyreğinde ziyaretçi sayısı ve gelirlerde büyümesini sürdürürken Mart’ta Körfez ülkeleri ve İran’dan gelen talepte yaşanan sert düşüş dikkat çekti. Aynı dönemde yurt dışına çıkan Türk vatandaşlarının sayısı artmaya devam ederken kişi başı harcamalardaki gerileme daha düşük bütçeli seyahat eğilimine işaret etti. Öte yandan Orta Doğu’daki jeopolitik risklerin gölgesinde sektöre yönelik geçici vergi indirimi de devreye alındı.
Elektriğin Resmi de Riski de Değişti
Elektriğin Resmi de Riski de Değişti
Elektrik sistemleri artık yalnızca “yeterli üretim var mı?” sorusuyla yönetilmiyor. Güneş, rüzgâr ve güçlü hidroliğin aynı anda sisteme yüklendiği; talebin ise zayıf kaldığı yeni dönemde asıl mesele frekansı, gerilimi ve sistem dengesini koruyabilmek. Türkiye’nin 2026 baharı, düşük fiyatlar, devre dışı kalan gaz santralleri ve artan yenilenebilir üretimle bu yeni mimarinin en çarpıcı testlerinden birine dönüşüyor. Yeni risk artık sadece elektrik açığı değil, arz fazlası yaşanırken bile sistem esnekliğinin yetersiz kalabilmesi.
Yapay Zekâ Çağında Yeni Liderlik
Yapay Zekâ Çağında Yeni Liderlik
Yapay zekânın iş hayatında yarattığı değişimlerden birisi de liderlik reflekslerini tersine çevirmesi. Klasik liderlikte hız önemliyken, yeni dönemde yön önem kazanıyor. Bugün liderler, girişimciler ve kurumlar için asıl soru şu: Gerçekten hızlı mıyız, yoksa sadece hızlı görünüp yanlış yöne mi gidiyoruz?
İşin Sonu mu, Görevin Dönüşümü mü?
İşin Sonu mu, Görevin Dönüşümü mü?
Yapay zekâ tartışmaları bugün hâlâ büyük ölçüde “işler yok olacak mı?” sorusu etrafında şekilleniyor. Goldman Sachs’a göre dünya genelinde yaklaşık 300 milyon iş yapay zekâ otomasyonuna maruz kalabilir. Ancak sektör liderleri asıl dönüşümün iş kaybından çok görevlerin, organizasyonların ve kariyer başlangıçlarının yeniden şekillenmesi üzerinden ilerleyeceğini düşünüyor.
İşin Yeni Anatomisi
İşin Yeni Anatomisi
Yeni düzende iş dört ayrı katmana ayrışıyor ve her katman farklı bir oyuncuyla, farklı bir hızda çalışıyor.
Sanayi Üzerindeki Üçlü Baskı
Sanayi Üzerindeki Üçlü Baskı
Önümüzdeki dönemde öngörülebilirliği artıran, üretimi ve ihracatı destekleyen dengeli adımlar daha da kritik hale geliyor.
Beyaz Yakalının Yerini Alacak Yapay Zekayı Yine Beyaz Yakalılar Eğitiyor
Beyaz Yakalının Yerini Alacak Yapay Zekayı Yine Beyaz Yakalılar Eğitiyor
Yapay zeka girişimi Mercor, profesyonel işlerin büyük bölümünü kopyalamayı vaat ediyor. Şirketin kurucuları ise daha önce hiç “gerçek” bir işte çalışmamış, yirmili yaşlarının başındaki gençler.
5G’nin Farkı Hızlı Video İndirmenin Çok Ötesinde
5G’nin Farkı Hızlı Video İndirmenin Çok Ötesinde
Vodafone Türkiye İcra Kurulu Başkan Yardımcısı Özlem Kestioğlu, 5G’nin kurumlar için farklı bir geleceğin başlangıcı olabileceğine işaret ediyor.