Businessweek
Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine aboneliğiniz boyunca tam erişim sağlayabilirsiniz. Abone Ol

Teknoloji

Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği
Sınırlamalar ve koruma duvarları teknolojide yerlileşmeyi artırırken, elektrikli araçlar 2025’de yükselişte olacak.
  • 30 Ocak 2025 17:31
  • Koray Öztopçu
Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği

1957’de Sputnik’in uzaya gönderilmesi, uzay programlarını değiştirirken, DeepSeek’in teknoloji de yeni bir yarışı başlattığını ve bu yarışında elektrikli araçlara etkisi gündemde yeni konu olarak yerini aldı. Çinli bir startup olan DeepSeek'in, ABD'deki endüstri lideri modellerle aynı seviyede veya daha iyi olduğunu söylediği son yapay zeka modellerini piyasaya sürmesi, teknoloji dünya düzeninde tekrar yeni bir değişim rüzgarları estirdi.


Şirket, 6 milyon dolardan az işlem gücü gerektiren yarı iletken yatırımı ile ilerlediğini söylemesi küresel teknoloji çevrelerinin de dikkat çekti. Şirketin geliştirdiği yapay zeka asistanı, rakibini geride bırakarak uygulama mağazalarında en yüksek puanlı ücretsiz uygulama oldu. Elbette bu durum, teknoloji şirketlerinin milyarlarca dolarlık yapay zeka yatırımı sözü verme kararının ardından ekonomi anlamında da büyük değişimleri barındırıyor.


Teknoloji yarışı hızlanıyor


2022 sonlarında piyasaya sürülen uygulamalar, yapay zeka destekli kendi sohbet robotlarını yaratmak için acele eden teknoloji firmaları arasında bir mücadeleye neden oldu. DeepSeek’in en güçlü yapay zeka çipleri üzerindeki ihracat kontrolleri altında çıkması, ABD'nin Çin'de satışını yasaklamadığı, Kaliforniya çip üreticisinden nispeten düşük performanslı bir yapay zeka çipine güvenerek ilerlemesi tüm sektörü şaşırttı. Özellikle DeepSeek'in modellerinin kalitesi ve maliyet verimliliği bu anlatıyı tersine çevirirken, yapay zeka asistanının arkasındaki amiral gemisi modelini eğitmenin maliyetinin yalnızca 5,6 milyon dolar olması tartışmaları daha da hızlandırdı.


Elektrikli Araçlar 2025’de yükselişte olacak


Bazı otomobil üreticilerinin elektrikli hedeflerini küçültmesine ve ABD'deki 7 bin 500 dolarlık federal vergi kredisiyle ilgili belirsizliklere rağmen, elektrikli satışlarının önümüzdeki yıl önemli ölçüde artması bekleniyor. Otomotiv araştırma şirketine göre, önümüzdeki yıl küresel olarak tamamen elektrikli araç satışlarının yüzde 29,9 oranında artması bekleniyor. Tahminlere göre, 2025 yılında dünya çapında 15 milyon elektrikli araç satılacak ve pazar payında yüzde 13,2'den yüzde 16,7'ye bir artış olacak. 2025'te elektrikli ve şarjlı hibrit araç satışlarının (BEV+PHEV) tüm dünyada yüzde 17 artarak 20 milyon adedi aşması bekleniyor.


Çin, yüzde 64 pay ile dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı olarak öne çıkarken, 2025’te yüzde 17’inin üstünde olması bekleniyor. (2024’te 11 milyon adetti ) Amerika’da 2025'te elektrikli araç satışlarının yüzde 16 artarak 2,1 milyona ulaşacağı öngörülürken, 2024’te yüzde 9 büyüyerek 1,8 milyon adeti bulmuştu.


Küresel hafif araç üretiminin ise toplam 88-89 milyon adette olması bekleniyor. Otomobil endüstrisi, 2025'e girerken, özellikle de küresel ticaret ve koruma tarifeleri ile üretimde farklı değişikliklere maruz kalabilir.



Ülkelerin gelecekte elektrikli araç hakimiyeti ne anlama geliyor?


Ülkelerin elektrikli araç pazarındaki üretim becerisi, küresel elektrikli araç üretiminin yüzde olarak artan uygun fiyatlı elektrikli araçların dünya çapında hızla benimsenmesinin ardındaki itici güç olacak. Batarya üretimi ve inovasyon konusundaki uzmanlık, ülkeleri elektrikli araç teknolojisindeki gelişmeleri hızlandırmak için iyi bir konuma getirecek ve bu da onları küresel olarak fosil yakıtla çalışan arabalara daha uygulanabilir ve çekici alternatifler haline getirecek.


Artan elektrikli araçlara ilgi ülkelerin üretim politikalarını da etkiliyor. Çin, yılda 40 milyondan fazla içten yanmalı motorlu otomobil üretme kapasitesine sahip durumda gözükürken, 2025'in sonuna kadar 25 milyona yakın elektrikli araç üretme kapasitesine sahip olması bekleniyor .


Tüketici odağı elektrikli araçlara dönüyor


Tüketiciler elektrikli araçların geleceği konusunda iyimser iken, aynı zamanda teknolojisi konusunda artık daha açık fikirli. Şarj altyapısının eksikliği gibi kısa vadeli zorluklar devam ederken, mevcut elektrikli araç sürücülerinin yüzde 90'ı elektrikli güç aktarma organlarına sadık kalıyor: Motor tipi tercihlerine olan bağlılık yüksek olmaya devam ediyor.


Elektrikli mobiliteye geçiş hızla ilerlemeye devam ederek küresel enerji ve otomobil pazarlarını yeniden şekillendirirken, dünya çapında satılan her beş otomobilden birinin elektrikli olması bekleniyor.


Hızlanan dönüşüm yeni markalar getirecek mi?


Geleneksel otomotiv sektöründeki bu ekosistemdeki değişim elektrikli akıllı araçların artan payı ülkelerin kendi "yerli" elektrikli araç ve batarya endüstrisini inşa etme yönünde ortak bir çaba gösteriyor. Ülkeler, ekosistem oluşumunda elektrikli araç endüstrisi kritik bir kütleye ulaştığında dünya elektrikli araç pazarının büyük bir kısmını üretmeyi hedefliyor.


Daha ucuz elektrikli arabalar: Kitlesel pazarda benimsenmenin kilidini açmanın anahtarı


On yılı aşkın bir süredir otomotiv ekosistemini ve elektrifikasyonun geleceğini şekillendiren elektrikli bağlantılı araçların etkisi artarken, 2025'i "elektrikli araç yılı" olarak tanımlamak, oldukça fazla global düzenleme, gelişmeye rağmen değişimi hızlı göreceğimiz bir şekilde gerçek olacak gibi gözüküyor.


Otomotiv sektöründe de bunca teknolojik dönüştürücü gelişmelerin olmasının etkisiyle daha da hızlı hareket edecek. 2025’de daha da fazla öne çıkacak gelişmeler :



  • Küresel anlamda, Çin’in sürekli yenilenen modelleri, diğer ülkelerin yeni markalarla daha düşük bütçeli elektrikli araç model yelpazesinin tüketicilere ulaşması




  • Teknolojik anlamda gelişmelerle, ultra hızlı batarya şarjı beklentileri yeniden tanımlaması,




  • Ekonomik anlamda ülkelerde elektrikli araçların her zamankinden daha erişilebilir hale gelmesi,




  • Tüketici davranışları etkisinde daha çok yeni nesil beklentilerine uygun modeller ve otomotiv markalarının çekiciliğini artırma çabaları,




  • Politika anlamında ise dünya çapında ülkelerin elektrikli araçlara yönelik teşviklerin arttığı bir dönem yaşayacağız.


Elbette elektrikli araç üretimi, dünyanın karbondan arındırma hedefleriyle, ülkelerin elektrikli araç hakimiyeti umut verici bir hikaye sunuyor. Uygun fiyatlı elektrikli araçların hızlı bir şekilde piyasaya sürülmesi, ulaşım emisyonlarına karşı güçlü bir araç olduğu, yenilik, sürdürülebilir uygulamalarla eşleştirildiğinde; daha yeşil ulaşıma giden yolun kendi yaratacak.


Dergi Erişimi
Dergi içeriklerini okumak için Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine abone olmanız gerekmektedir.Abone değilseniz abonelik satın alarak tüm dergi içeriklerine sınırsız erişim sağlayabilirsiniz
Abone Ol
Kısa Vadeli Bahar Uzun Vadeli Fırtına
Kısa Vadeli Bahar Uzun Vadeli Fırtına
Warsh’ın Fed koltuğuna oturması durumunda Trump cephesinin beklentisi, daha uyumlu bir Fed profili ve daha hızlı faiz indirimleri olacak.
Küresel Ekonomide Kurallar Değişiyor Riskler Derinleşiyor
Küresel Ekonomide Kurallar Değişiyor Riskler Derinleşiyor
Küresel ekonomi ticaretin baskı altına alındığı, kaynak rekabetinin sertleştiği ve bölgesel güç dengelerinin yeniden şekillendiği yeni bir döneme giriyor. Yapay zeka rekabetinden su krizine, kritik mineraller ve enerji güvenliğine kadar uzanan 10 jeopolitik başlık, bu yıl küresel oyunun kurallarını yeniden yazacak.
Her Şeyi Kaçırdığınızı mı Hissediyorsunuz?
Her Şeyi Kaçırdığınızı mı Hissediyorsunuz?
Akışkan ekonomide ayakta kalanlar, her fırsata koşanlar değil, neyi kaçırmayı göze aldığını bilenler olacak.
Yapay Zekâ İnsanlığı Yok Etmeyecek Ama Başka Bir Şey Oluyor
Yapay Zekâ İnsanlığı Yok Etmeyecek Ama Başka Bir Şey Oluyor
Mesele yapay zekânın bir gün bilinç kazanması değil, mesele bizim fark etmeden reflekslerimizi devretmemiz.
Kârlarda Toparlanma Sinyalleri
Kârlarda Toparlanma Sinyalleri
Borsa İstanbul’da dördüncü çeyrek bilançoları gelmeye başladı. Şirketlerin çoğunda kârların yıllık bazda artması, üçüncü çeyreğe göre ise gerilemesi bekleniyor. Kârlılıklarda asıl toparlanmanın geçen yılın baz etkisinin de yardımıyla 2026 yılında yaşanması öngörülüyor.
Döviz Kredilerinde Musluklar Daha da Kısılıyor
Döviz Kredilerinde Musluklar Daha da Kısılıyor
Merkez Bankası’nın yabancı kredilerde büyüme rasyosunu yarıya düşürmesi şirketlerde finansman baskısını artıracak. Büyük şirketler yurt dışı finansmana yönelirken, KOBİ’lerin kredi bulması zorlaşacak.
6 Şubat; Yaralar Kabuk Bağladı Ama Çarklar Dönmüyor
6 Şubat; Yaralar Kabuk Bağladı Ama Çarklar Dönmüyor
15 milyon kişinin yaşadığı 11 ilde 37 bin binanın yıkılmasına, 311 bin binanın kullanılmaz hale gelmesine neden olan ve 52 bin canı yaşamdan koparan büyük depremin ardından üç yılda konutların büyük bölümü teslim edildi. 3,6 trilyon lira depremin kayıplarını karşılamak için kullanıldı, alt yapı ve konut olarak yaralar büyük oranda sarıldı ancak ne çalışan ne de fabrika sayıları eskiye ulaştı. Finansman maliyeti ve nitelikli işgücü kaybına dikkat çeken iş insanlarına göre, deprem kentleri artık binadan çok finansmana, konuttan çok istihdama odaklanan yeni bir toparlanma evresine ihtiyaç duyuyor.
Türkiye İçin Hayati Güncelleme
Türkiye İçin Hayati Güncelleme
Avrupa Birliği’nin, agresif Trump politikaları ve Çin riskine karşı serbest ticaret anlaşmalarını hızlandırması ile “Made in Europe” hazırlığına girmesi, Türkiye’deki ihracatçıları alarma geçirdi. AB ile 30 yıl önce imzalanan Gümrük Birliği yıllarca yüksek entegrasyon sağlasa da geldiğimiz noktada güncellenme ihtiyacı kaçınılmaz.
Türkiye-AB Gümrük Birliği’nin Modernizasyonu: AB Serbest Ticaret Anlaşmalarından Kaynaklanan Asimetrilerin Giderilmesi
Türkiye-AB Gümrük Birliği’nin Modernizasyonu: AB Serbest Ticaret Anlaşmalarından Kaynaklanan Asimetrilerin Giderilmesi
AB ve Türkiye’nin Gümrük Birliği’nde dengeyi yeniden tesis etmesi için atılması gereken pek çok adım var.
İngiltere’de ‘Made in Europe’ Endişesi
İngiltere’de ‘Made in Europe’ Endişesi
AB’nin “Made in Europe” planı, Brexit sonrası ilişkileri yeniden inşa etmeye çalışan Birleşik Krallık’ta otomotivden teknolojiye, yeşil dönüşümden savunmaya kadar uzanan geniş bir alanda tedarik zinciri endişesini tetikledi.
Küresel Ekonomide Yeni Dönem: Krizden Fazlası
Küresel Ekonomide Yeni Dönem: Krizden Fazlası
Jeoekonomik rekabetin sertleştiği, politik kararların ekonomik dengeleri hızla yeniden şekillendirdiği bu yeni dönemde; krizler tek başına belirleyici olmaktan çıkıyor.
Nadir Toprak Elementleri Savaşı Madenlerde Değil, Rafinaj Hatlarında
Nadir Toprak Elementleri Savaşı Madenlerde Değil, Rafinaj Hatlarında
Türkiye, nadir toprak elementlerini çıkaran bir ülke olmanın ötesine geçebilecek altyapıya sahip; ancak bunun için madencilik odaklı bir yaklaşımdan ziyade, ileri teknoloji ve malzeme geliştirmeyi merkeze alan bütüncül bir stratejiye ihtiyaç duyuyor.