Businessweek
Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine aboneliğiniz boyunca tam erişim sağlayabilirsiniz. Abone Ol

Teknoloji

Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği
Sınırlamalar ve koruma duvarları teknolojide yerlileşmeyi artırırken, elektrikli araçlar 2025’de yükselişte olacak.
  • 30 Ocak 2025 17:31
  • Koray Öztopçu
Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği

1957’de Sputnik’in uzaya gönderilmesi, uzay programlarını değiştirirken, DeepSeek’in teknoloji de yeni bir yarışı başlattığını ve bu yarışında elektrikli araçlara etkisi gündemde yeni konu olarak yerini aldı. Çinli bir startup olan DeepSeek'in, ABD'deki endüstri lideri modellerle aynı seviyede veya daha iyi olduğunu söylediği son yapay zeka modellerini piyasaya sürmesi, teknoloji dünya düzeninde tekrar yeni bir değişim rüzgarları estirdi.

Şirket, 6 milyon dolardan az işlem gücü gerektiren yarı iletken yatırımı ile ilerlediğini söylemesi küresel teknoloji çevrelerinin de dikkat çekti. Şirketin geliştirdiği yapay zeka asistanı, rakibini geride bırakarak uygulama mağazalarında en yüksek puanlı ücretsiz uygulama oldu. Elbette bu durum, teknoloji şirketlerinin milyarlarca dolarlık yapay zeka yatırımı sözü verme kararının ardından ekonomi anlamında da büyük değişimleri barındırıyor.

Teknoloji yarışı hızlanıyor

2022 sonlarında piyasaya sürülen uygulamalar, yapay zeka destekli kendi sohbet robotlarını yaratmak için acele eden teknoloji firmaları arasında bir mücadeleye neden oldu. DeepSeek’in en güçlü yapay zeka çipleri üzerindeki ihracat kontrolleri altında çıkması, ABD'nin Çin'de satışını yasaklamadığı, Kaliforniya çip üreticisinden nispeten düşük performanslı bir yapay zeka çipine güvenerek ilerlemesi tüm sektörü şaşırttı. Özellikle DeepSeek'in modellerinin kalitesi ve maliyet verimliliği bu anlatıyı tersine çevirirken, yapay zeka asistanının arkasındaki amiral gemisi modelini eğitmenin maliyetinin yalnızca 5,6 milyon dolar olması tartışmaları daha da hızlandırdı.

Elektrikli Araçlar 2025’de yükselişte olacak

Bazı otomobil üreticilerinin elektrikli hedeflerini küçültmesine ve ABD'deki 7 bin 500 dolarlık federal vergi kredisiyle ilgili belirsizliklere rağmen, elektrikli satışlarının önümüzdeki yıl önemli ölçüde artması bekleniyor. Otomotiv araştırma şirketine göre, önümüzdeki yıl küresel olarak tamamen elektrikli araç satışlarının yüzde 29,9 oranında artması bekleniyor. Tahminlere göre, 2025 yılında dünya çapında 15 milyon elektrikli araç satılacak ve pazar payında yüzde 13,2'den yüzde 16,7'ye bir artış olacak. 2025'te elektrikli ve şarjlı hibrit araç satışlarının (BEV+PHEV) tüm dünyada yüzde 17 artarak 20 milyon adedi aşması bekleniyor.

Çin, yüzde 64 pay ile dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı olarak öne çıkarken, 2025’te yüzde 17’inin üstünde olması bekleniyor. (2024’te 11 milyon adetti ) Amerika’da 2025'te elektrikli araç satışlarının yüzde 16 artarak 2,1 milyona ulaşacağı öngörülürken, 2024’te yüzde 9 büyüyerek 1,8 milyon adeti bulmuştu.

Küresel hafif araç üretiminin ise toplam 88-89 milyon adette olması bekleniyor. Otomobil endüstrisi, 2025'e girerken, özellikle de küresel ticaret ve koruma tarifeleri ile üretimde farklı değişikliklere maruz kalabilir.

Ülkelerin gelecekte elektrikli araç hakimiyeti ne anlama geliyor?

Ülkelerin elektrikli araç pazarındaki üretim becerisi, küresel elektrikli araç üretiminin yüzde olarak artan uygun fiyatlı elektrikli araçların dünya çapında hızla benimsenmesinin ardındaki itici güç olacak. Batarya üretimi ve inovasyon konusundaki uzmanlık, ülkeleri elektrikli araç teknolojisindeki gelişmeleri hızlandırmak için iyi bir konuma getirecek ve bu da onları küresel olarak fosil yakıtla çalışan arabalara daha uygulanabilir ve çekici alternatifler haline getirecek.

Artan elektrikli araçlara ilgi ülkelerin üretim politikalarını da etkiliyor. Çin, yılda 40 milyondan fazla içten yanmalı motorlu otomobil üretme kapasitesine sahip durumda gözükürken, 2025'in sonuna kadar 25 milyona yakın elektrikli araç üretme kapasitesine sahip olması bekleniyor .

Tüketici odağı elektrikli araçlara dönüyor

Tüketiciler elektrikli araçların geleceği konusunda iyimser iken, aynı zamanda teknolojisi konusunda artık daha açık fikirli. Şarj altyapısının eksikliği gibi kısa vadeli zorluklar devam ederken, mevcut elektrikli araç sürücülerinin yüzde 90'ı elektrikli güç aktarma organlarına sadık kalıyor: Motor tipi tercihlerine olan bağlılık yüksek olmaya devam ediyor.

Elektrikli mobiliteye geçiş hızla ilerlemeye devam ederek küresel enerji ve otomobil pazarlarını yeniden şekillendirirken, dünya çapında satılan her beş otomobilden birinin elektrikli olması bekleniyor.

Hızlanan dönüşüm yeni markalar getirecek mi?

Geleneksel otomotiv sektöründeki bu ekosistemdeki değişim elektrikli akıllı araçların artan payı ülkelerin kendi "yerli" elektrikli araç ve batarya endüstrisini inşa etme yönünde ortak bir çaba gösteriyor. Ülkeler, ekosistem oluşumunda elektrikli araç endüstrisi kritik bir kütleye ulaştığında dünya elektrikli araç pazarının büyük bir kısmını üretmeyi hedefliyor.

Daha ucuz elektrikli arabalar: Kitlesel pazarda benimsenmenin kilidini açmanın anahtarı

On yılı aşkın bir süredir otomotiv ekosistemini ve elektrifikasyonun geleceğini şekillendiren elektrikli bağlantılı araçların etkisi artarken, 2025'i "elektrikli araç yılı" olarak tanımlamak, oldukça fazla global düzenleme, gelişmeye rağmen değişimi hızlı göreceğimiz bir şekilde gerçek olacak gibi gözüküyor.

Otomotiv sektöründe de bunca teknolojik dönüştürücü gelişmelerin olmasının etkisiyle daha da hızlı hareket edecek. 2025’de daha da fazla öne çıkacak gelişmeler :

  • Küresel anlamda, Çin’in sürekli yenilenen modelleri, diğer ülkelerin yeni markalarla daha düşük bütçeli elektrikli araç model yelpazesinin tüketicilere ulaşması

  • Teknolojik anlamda gelişmelerle, ultra hızlı batarya şarjı beklentileri yeniden tanımlaması,

  • Ekonomik anlamda ülkelerde elektrikli araçların her zamankinden daha erişilebilir hale gelmesi,

  • Tüketici davranışları etkisinde daha çok yeni nesil beklentilerine uygun modeller ve otomotiv markalarının çekiciliğini artırma çabaları,

  • Politika anlamında ise dünya çapında ülkelerin elektrikli araçlara yönelik teşviklerin arttığı bir dönem yaşayacağız.

Elbette elektrikli araç üretimi, dünyanın karbondan arındırma hedefleriyle, ülkelerin elektrikli araç hakimiyeti umut verici bir hikaye sunuyor. Uygun fiyatlı elektrikli araçların hızlı bir şekilde piyasaya sürülmesi, ulaşım emisyonlarına karşı güçlü bir araç olduğu, yenilik, sürdürülebilir uygulamalarla eşleştirildiğinde; daha yeşil ulaşıma giden yolun kendi yaratacak.

Dergi Erişimi
Dergi içeriklerini okumak için Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine abone olmanız gerekmektedir.Abone değilseniz abonelik satın alarak tüm dergi içeriklerine sınırsız erişim sağlayabilirsiniz
Abone Ol
Otomotivde Finansman Koşulları ve Öngörülebilirlik Öncelikli
Otomotivde Finansman Koşulları ve Öngörülebilirlik Öncelikli
ODMD Başkanı Hakan Tiftik uzun vadeli planlama gerektiren otomotiv sektöründe düzenlemelerin öngörülebilir olması ve uzun süredir devam eden finansman kısıtlarının güncellenmesi gerekliliğine dikkat çekiyor.
Yapay Zekâ Çağında Kazananı Teknoloji Değil, Zihniyet Belirleyecek
Yapay Zekâ Çağında Kazananı Teknoloji Değil, Zihniyet Belirleyecek
Yapay zekâ artık iş dünyasının kenarında duran bir teknoloji başlığı değil; ekonomilerin, şirketlerin ve liderlik anlayışının merkezine yerleşen yeni bir gerçeklik.
Otomotivde Gelecek: Elektrik ve Hidrojen
Otomotivde Gelecek: Elektrik ve Hidrojen
Elektrikli araçların yaygınlaştığı otomotiv dünyasında hidrojen de sektörde tamamlayıcı bir enerji çözümü olarak konumlanacak
T-Noktası: Hegemonik Depremin Jeoekonomisi
T-Noktası: Hegemonik Depremin Jeoekonomisi
Bretton Woods sistemi, yaklaşık 80 yıl boyunca küresel ekonomiye tek merkezli bir yönetişim modeli sundu. Günümüzde yaşanan dönüşüm ise ne bu düzenin ani çöküşünü ne de yeni bir hegemonun kaçınılmaz yükselişini ifade ediyor.
Çalışan Hazır, Şirket Değil
Çalışan Hazır, Şirket Değil
Yapay zekâ çoğu şirketin bir numaralı teknoloji harcaması, kullanım rekor kırıyor. Yöneticilerin çoğu, AI’ın şirkete henüz elle tutulur bir fayda getirmediğini söylüyor. Fayda ise, AI’ı daha çok insan kullandığında gelmiyor, şirket değiştiğinde geliyor.
İç Göçte Yeni Dönem: Göçenler Azaldı, Sebepler Değişti
İç Göçte Yeni Dönem: Göçenler Azaldı, Sebepler Değişti
TÜİK’in 2025 İç Göç İstatistikleri düzenli bir gerilemeye işaret etmekle birlikte Türkiye’de yer değiştirenlerin, nedenlerindeki dönüşüme dikkat çekiyor. Göç edecek kırsal nüfus büyük ölçüde tükendi ve metropollerde yaşam maliyeti yükseldi. Geride ise büyüyen kentler, küçülen köyler, değişen aile yapısı ve ekonomiyi derinden etkileyen yeni bir toplumsal düzen kaldı.
Zorlu On Yıldan Endişe On Yılına
Zorlu On Yıldan Endişe On Yılına
Bir yanda jeopolitik gerilimler, çatışmalar ve siyasi istikrarsızlık, diğer yanda üretken yapay zekâ ile birlikte yaşanan teknolojik atılım. Önümüzdeki dönemi şekillendirecek temel duygulardan biri endişe olacak. Belki de önümüzdeki on yıl, “endişe on yılı” olarak anılacak.
Prompt Engineering Biterken Yeni Rekabet Başlıyor: Loop Engineering
Prompt Engineering Biterken Yeni Rekabet Başlıyor: Loop Engineering
Yapay zekâya tek tek ne yapacağını söyleme dönemi yerini, yapay zekânın kendi kendine çalışmasını sağlayan sistemleri tasarlama dönemine bırakıyor.
Artan YTAK Limiti İştahı Artıracak mı?
Artan YTAK Limiti İştahı Artıracak mı?
Yatırım Taahhütlü Avans Kredisinde limitin 750 milyar liraya çıkarılması memnuniyetle karşılanırken, kredilerin kullanılması için şartların esnetilmesi talep ediliyor. Sanayiciyi 55 milyar liralık faiz yükünden kurtaracak olan 250 milyar liralık yeni kredi paketinin ise ivedilikle hayata geçirilmesi bekleniyor.
Küresel Yatırımda Büyüyen Sessiz Uçurum
Küresel Yatırımda Büyüyen Sessiz Uçurum
UNCTAD’ın yeni raporu, küresel doğrudan yabancı yatırımların iki yıllık düşüşün ardından yeniden artışa geçtiğini doğruluyor. Ancak manşetin ardında daha karmaşık bir tablo yatıyor. Gelişmekte olan ülkeler giderek daha az, gelişmiş ekonomiler giderek daha fazla yatırım çekiyor. Yapay zekâ, yarı iletkenler ve temiz enerji teknolojileri bu yeniden dağılımın merkezine oturmuş durumda. Türkiye ise fırsatların ve kaçırılan payın aynı anda görüldüğü zor bir konumda.
88 Bin Dolarlık Varil
88 Bin Dolarlık Varil
Tokenizasyon tahvillerden hisselere uzandı. Şimdi sıra en zorunda, fiziksel bir varlığı karşılığını kaybetmeden dijitalleştirmek.
Avrupa’da Şirket Kârlarında Üç Yılın En Hızlı Artışı Bekleniyor
Avrupa’da Şirket Kârlarında Üç Yılın En Hızlı Artışı Bekleniyor
Avrupa şirketleri ikinci çeyrek bilanço sezonuna üç yılın en güçlü kâr büyümesi beklentisiyle giriyor. En güçlü katkının enerji sektöründen gelmesi öngörülüyor.