Businessweek
Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine aboneliğiniz boyunca tam erişim sağlayabilirsiniz. Abone Ol

Teknoloji

Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği
Sınırlamalar ve koruma duvarları teknolojide yerlileşmeyi artırırken, elektrikli araçlar 2025’de yükselişte olacak.
  • 30 Ocak 2025 17:31
  • Koray Öztopçu
Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği

1957’de Sputnik’in uzaya gönderilmesi, uzay programlarını değiştirirken, DeepSeek’in teknoloji de yeni bir yarışı başlattığını ve bu yarışında elektrikli araçlara etkisi gündemde yeni konu olarak yerini aldı. Çinli bir startup olan DeepSeek'in, ABD'deki endüstri lideri modellerle aynı seviyede veya daha iyi olduğunu söylediği son yapay zeka modellerini piyasaya sürmesi, teknoloji dünya düzeninde tekrar yeni bir değişim rüzgarları estirdi.


Şirket, 6 milyon dolardan az işlem gücü gerektiren yarı iletken yatırımı ile ilerlediğini söylemesi küresel teknoloji çevrelerinin de dikkat çekti. Şirketin geliştirdiği yapay zeka asistanı, rakibini geride bırakarak uygulama mağazalarında en yüksek puanlı ücretsiz uygulama oldu. Elbette bu durum, teknoloji şirketlerinin milyarlarca dolarlık yapay zeka yatırımı sözü verme kararının ardından ekonomi anlamında da büyük değişimleri barındırıyor.


Teknoloji yarışı hızlanıyor


2022 sonlarında piyasaya sürülen uygulamalar, yapay zeka destekli kendi sohbet robotlarını yaratmak için acele eden teknoloji firmaları arasında bir mücadeleye neden oldu. DeepSeek’in en güçlü yapay zeka çipleri üzerindeki ihracat kontrolleri altında çıkması, ABD'nin Çin'de satışını yasaklamadığı, Kaliforniya çip üreticisinden nispeten düşük performanslı bir yapay zeka çipine güvenerek ilerlemesi tüm sektörü şaşırttı. Özellikle DeepSeek'in modellerinin kalitesi ve maliyet verimliliği bu anlatıyı tersine çevirirken, yapay zeka asistanının arkasındaki amiral gemisi modelini eğitmenin maliyetinin yalnızca 5,6 milyon dolar olması tartışmaları daha da hızlandırdı.


Elektrikli Araçlar 2025’de yükselişte olacak


Bazı otomobil üreticilerinin elektrikli hedeflerini küçültmesine ve ABD'deki 7 bin 500 dolarlık federal vergi kredisiyle ilgili belirsizliklere rağmen, elektrikli satışlarının önümüzdeki yıl önemli ölçüde artması bekleniyor. Otomotiv araştırma şirketine göre, önümüzdeki yıl küresel olarak tamamen elektrikli araç satışlarının yüzde 29,9 oranında artması bekleniyor. Tahminlere göre, 2025 yılında dünya çapında 15 milyon elektrikli araç satılacak ve pazar payında yüzde 13,2'den yüzde 16,7'ye bir artış olacak. 2025'te elektrikli ve şarjlı hibrit araç satışlarının (BEV+PHEV) tüm dünyada yüzde 17 artarak 20 milyon adedi aşması bekleniyor.


Çin, yüzde 64 pay ile dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı olarak öne çıkarken, 2025’te yüzde 17’inin üstünde olması bekleniyor. (2024’te 11 milyon adetti ) Amerika’da 2025'te elektrikli araç satışlarının yüzde 16 artarak 2,1 milyona ulaşacağı öngörülürken, 2024’te yüzde 9 büyüyerek 1,8 milyon adeti bulmuştu.


Küresel hafif araç üretiminin ise toplam 88-89 milyon adette olması bekleniyor. Otomobil endüstrisi, 2025'e girerken, özellikle de küresel ticaret ve koruma tarifeleri ile üretimde farklı değişikliklere maruz kalabilir.



Ülkelerin gelecekte elektrikli araç hakimiyeti ne anlama geliyor?


Ülkelerin elektrikli araç pazarındaki üretim becerisi, küresel elektrikli araç üretiminin yüzde olarak artan uygun fiyatlı elektrikli araçların dünya çapında hızla benimsenmesinin ardındaki itici güç olacak. Batarya üretimi ve inovasyon konusundaki uzmanlık, ülkeleri elektrikli araç teknolojisindeki gelişmeleri hızlandırmak için iyi bir konuma getirecek ve bu da onları küresel olarak fosil yakıtla çalışan arabalara daha uygulanabilir ve çekici alternatifler haline getirecek.


Artan elektrikli araçlara ilgi ülkelerin üretim politikalarını da etkiliyor. Çin, yılda 40 milyondan fazla içten yanmalı motorlu otomobil üretme kapasitesine sahip durumda gözükürken, 2025'in sonuna kadar 25 milyona yakın elektrikli araç üretme kapasitesine sahip olması bekleniyor .


Tüketici odağı elektrikli araçlara dönüyor


Tüketiciler elektrikli araçların geleceği konusunda iyimser iken, aynı zamanda teknolojisi konusunda artık daha açık fikirli. Şarj altyapısının eksikliği gibi kısa vadeli zorluklar devam ederken, mevcut elektrikli araç sürücülerinin yüzde 90'ı elektrikli güç aktarma organlarına sadık kalıyor: Motor tipi tercihlerine olan bağlılık yüksek olmaya devam ediyor.


Elektrikli mobiliteye geçiş hızla ilerlemeye devam ederek küresel enerji ve otomobil pazarlarını yeniden şekillendirirken, dünya çapında satılan her beş otomobilden birinin elektrikli olması bekleniyor.


Hızlanan dönüşüm yeni markalar getirecek mi?


Geleneksel otomotiv sektöründeki bu ekosistemdeki değişim elektrikli akıllı araçların artan payı ülkelerin kendi "yerli" elektrikli araç ve batarya endüstrisini inşa etme yönünde ortak bir çaba gösteriyor. Ülkeler, ekosistem oluşumunda elektrikli araç endüstrisi kritik bir kütleye ulaştığında dünya elektrikli araç pazarının büyük bir kısmını üretmeyi hedefliyor.


Daha ucuz elektrikli arabalar: Kitlesel pazarda benimsenmenin kilidini açmanın anahtarı


On yılı aşkın bir süredir otomotiv ekosistemini ve elektrifikasyonun geleceğini şekillendiren elektrikli bağlantılı araçların etkisi artarken, 2025'i "elektrikli araç yılı" olarak tanımlamak, oldukça fazla global düzenleme, gelişmeye rağmen değişimi hızlı göreceğimiz bir şekilde gerçek olacak gibi gözüküyor.


Otomotiv sektöründe de bunca teknolojik dönüştürücü gelişmelerin olmasının etkisiyle daha da hızlı hareket edecek. 2025’de daha da fazla öne çıkacak gelişmeler :



  • Küresel anlamda, Çin’in sürekli yenilenen modelleri, diğer ülkelerin yeni markalarla daha düşük bütçeli elektrikli araç model yelpazesinin tüketicilere ulaşması




  • Teknolojik anlamda gelişmelerle, ultra hızlı batarya şarjı beklentileri yeniden tanımlaması,




  • Ekonomik anlamda ülkelerde elektrikli araçların her zamankinden daha erişilebilir hale gelmesi,




  • Tüketici davranışları etkisinde daha çok yeni nesil beklentilerine uygun modeller ve otomotiv markalarının çekiciliğini artırma çabaları,




  • Politika anlamında ise dünya çapında ülkelerin elektrikli araçlara yönelik teşviklerin arttığı bir dönem yaşayacağız.


Elbette elektrikli araç üretimi, dünyanın karbondan arındırma hedefleriyle, ülkelerin elektrikli araç hakimiyeti umut verici bir hikaye sunuyor. Uygun fiyatlı elektrikli araçların hızlı bir şekilde piyasaya sürülmesi, ulaşım emisyonlarına karşı güçlü bir araç olduğu, yenilik, sürdürülebilir uygulamalarla eşleştirildiğinde; daha yeşil ulaşıma giden yolun kendi yaratacak.


Dergi Erişimi
Dergi içeriklerini okumak için Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine abone olmanız gerekmektedir.Abone değilseniz abonelik satın alarak tüm dergi içeriklerine sınırsız erişim sağlayabilirsiniz
Abone Ol
Andy Jassy’nin Amazon’u Yapay Zekâ Çağına Taşıma Planı
Andy Jassy’nin Amazon’u Yapay Zekâ Çağına Taşıma Planı
Amazon CEO’su Andy Jassy bir zamanlar Jeff Bezos’un yardımcısı ve Amazon’un bulut bilişim kolunun başındaydı. CEO olarak geçirdiği beş yılda projeleri sonlandırdı, çalışan sayısını azalttı, Wall Street’i memnun etti ve “her şeyi satan mağazayı” şimdiye kadarki en büyük sınavından geçiriyor.
Araçta Sigorta Primlerini Artıran Tablo
Araçta Sigorta Primlerini Artıran Tablo
TESK’ten gelen kasko ve trafik sigortalarının yüksek olduğuna dair eleştiriye TSB’den gelen “teminata göre değerlendirme yapılması gerektiğine yönelik” cevapla araç sigortalarında fiyatlamalar gündeme geldi. 2023’ten bu yana bakıldığında trafik sigortası primlerindeki artış araç değerindeki artışın üzerinde, ancak son bir yılda araç enflasyonunun yüzde 11 altında kaldı. Kasko primindeki artış ise araç değerindeki yüzde 125’lik artışa karşın yüzde 90 oldu. Son bir yılda başabaş seyretti.
Balkonlarda Çiçek Yerine Güneş Enerjisi
Balkonlarda Çiçek Yerine Güneş Enerjisi
Almanya’da 1 milyonu aşkın balkon güneş santrali çalışıyor, küresel pazar on yıl içinde dört katına çıkacak. Türkiye ise yılda ortalama 2 bin 700 saatten fazla güneş alan, neredeyse 43 milyon mesken abonesiyle dünyada teknik anlamda en hazır pazarlardan biri. Ancak mevzuat henüz bu gerçeği yakalamış değil.
Kimin Kupası Bu Dünya Kupası?
Kimin Kupası Bu Dünya Kupası?
1930’da Uruguay’ın şehir meydanındaki kalabalık ile 2026’da Los Angeles’taki SoFi Stadium tribünündeki kalabalık arasındaki fark, yalnızca bir zaman farkı değil. Bir sınıf farkı, bir erişim farkı, bir anlam farkı!
Mega Halka Arzlar: Trilyon Dolar Kulübü Wall Street’e İniyor
Mega Halka Arzlar: Trilyon Dolar Kulübü Wall Street’e İniyor
Yatırımcılar tarihin en büyük halka arz dalgasına hazırlanırken, SpaceX’in takviminin kesinleşmesinin ardından yapay zekânın iki devi Anthropic ve OpenAI halka arz süreci için çalışmalara başladı. Üç şirketin toplam değerlemesi 3 trilyon dolar seviyesini aşıyor. Bu dev halka arzlar öncesinde yatırımcıların akıllarındaki soruların başında ise şu geliyor: Piyasa bu ağırlığı taşıyabilir mi?
Stablecoinler Doların Yeni Silahı mı?
Stablecoinler Doların Yeni Silahı mı?
Doların küresel sistemdeki rolü son yılların en önemli tartışma konularından biri haline geldi. Merkez bankalarının artan altın alımları, BRICS ülkelerinin alternatif ödeme sistemleri geliştirme çabaları ve jeopolitik gerilimler dedolarizasyon söylemini güçlendirirken, Fed’den gelen son açıklamalar farklı bir hikayeye işaret ediyor. Washington’a göre dolar güç kaybetmiyor, sadece şekil değiştiriyor olabilir. Stablecoinler ise bu dönüşümün merkezinde yer alıyor.
Euro Bölgesi’nde Enflasyon Yeniden Sahneye Çıkıyor
Euro Bölgesi’nde Enflasyon Yeniden Sahneye Çıkıyor
Euro Bölgesi’nde enflasyon mayısta yüzde 3’ü aşarak Eylül 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Avrupa Merkez Bankası’ndan haziran toplantısında 25 baz puan faiz artışı beklentisi tam fiyatlanıyor.
Yeni Enerji İmparatorlukları: Petrol Sonrası Güç Yarışı
Yeni Enerji İmparatorlukları: Petrol Sonrası Güç Yarışı
Dünya yeni bir enerji çağının eşiğinde bulunuyor. Güç yalnızca petrol kuyularından değil; elektriği depolayan bataryalardan, veri merkezlerinden, kritik mineral zincirlerinden ve dijital enerji altyapılarından geliyor.
Made in EU’da Türkiye Erken Sevindi
Made in EU’da Türkiye Erken Sevindi
Gümrük Birliği’nin “Made in Europe” kapsamında tanınması Türkiye’de bir kazanım olarak karşılandı. Oysa en önemli düzenleme alanı olan kamu alımlarında Türkiye dışarıda, içeride görünen kısım ise Brüksel’in takdirine bağlı…
Sessiz Kırılma: Nüfus Düşüşü
Sessiz Kırılma: Nüfus Düşüşü
Ufukta sessiz ama yapısal bir kırılma var. Nüfus düşüşü artık bir eğilim değil, ekonomik sistemin varsayımlarını zorlayan kalıcı bir gerçeklik.
Şirketler ‘Ne’ Yapacağını Biliyor; ‘Nasıl’ Yapacağını Bilmiyor
Şirketler ‘Ne’ Yapacağını Biliyor; ‘Nasıl’ Yapacağını Bilmiyor
Aynı AI teknolojisine sahip iki şirketten birinin diğerinden ayrışmasının tek nedeni, o aracı hangi insan zinciriyle, hangi muhakeme çerçevesiyle, hangi kültürel zeminle kullandığıdır.
Zor Zamanlardan Sonra Gelen Verimlilik
Zor Zamanlardan Sonra Gelen Verimlilik
Fark ettim ki hayat aslında sürekli daha fazlasını yapmakla değil, gerçekten önemli olana yer açmakla güzelleşiyor.