Businessweek
Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine aboneliğiniz boyunca tam erişim sağlayabilirsiniz. Abone Ol

Teknoloji

Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği
Sınırlamalar ve koruma duvarları teknolojide yerlileşmeyi artırırken, elektrikli araçlar 2025’de yükselişte olacak.
  • 30 Ocak 2025 17:31
  • Koray Öztopçu
Deepseek, Sputnik Etkisiyle, Elektrikli Araçların Geleceği

1957’de Sputnik’in uzaya gönderilmesi, uzay programlarını değiştirirken, DeepSeek’in teknoloji de yeni bir yarışı başlattığını ve bu yarışında elektrikli araçlara etkisi gündemde yeni konu olarak yerini aldı. Çinli bir startup olan DeepSeek'in, ABD'deki endüstri lideri modellerle aynı seviyede veya daha iyi olduğunu söylediği son yapay zeka modellerini piyasaya sürmesi, teknoloji dünya düzeninde tekrar yeni bir değişim rüzgarları estirdi.

Şirket, 6 milyon dolardan az işlem gücü gerektiren yarı iletken yatırımı ile ilerlediğini söylemesi küresel teknoloji çevrelerinin de dikkat çekti. Şirketin geliştirdiği yapay zeka asistanı, rakibini geride bırakarak uygulama mağazalarında en yüksek puanlı ücretsiz uygulama oldu. Elbette bu durum, teknoloji şirketlerinin milyarlarca dolarlık yapay zeka yatırımı sözü verme kararının ardından ekonomi anlamında da büyük değişimleri barındırıyor.

Teknoloji yarışı hızlanıyor

2022 sonlarında piyasaya sürülen uygulamalar, yapay zeka destekli kendi sohbet robotlarını yaratmak için acele eden teknoloji firmaları arasında bir mücadeleye neden oldu. DeepSeek’in en güçlü yapay zeka çipleri üzerindeki ihracat kontrolleri altında çıkması, ABD'nin Çin'de satışını yasaklamadığı, Kaliforniya çip üreticisinden nispeten düşük performanslı bir yapay zeka çipine güvenerek ilerlemesi tüm sektörü şaşırttı. Özellikle DeepSeek'in modellerinin kalitesi ve maliyet verimliliği bu anlatıyı tersine çevirirken, yapay zeka asistanının arkasındaki amiral gemisi modelini eğitmenin maliyetinin yalnızca 5,6 milyon dolar olması tartışmaları daha da hızlandırdı.

Elektrikli Araçlar 2025’de yükselişte olacak

Bazı otomobil üreticilerinin elektrikli hedeflerini küçültmesine ve ABD'deki 7 bin 500 dolarlık federal vergi kredisiyle ilgili belirsizliklere rağmen, elektrikli satışlarının önümüzdeki yıl önemli ölçüde artması bekleniyor. Otomotiv araştırma şirketine göre, önümüzdeki yıl küresel olarak tamamen elektrikli araç satışlarının yüzde 29,9 oranında artması bekleniyor. Tahminlere göre, 2025 yılında dünya çapında 15 milyon elektrikli araç satılacak ve pazar payında yüzde 13,2'den yüzde 16,7'ye bir artış olacak. 2025'te elektrikli ve şarjlı hibrit araç satışlarının (BEV+PHEV) tüm dünyada yüzde 17 artarak 20 milyon adedi aşması bekleniyor.

Çin, yüzde 64 pay ile dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı olarak öne çıkarken, 2025’te yüzde 17’inin üstünde olması bekleniyor. (2024’te 11 milyon adetti ) Amerika’da 2025'te elektrikli araç satışlarının yüzde 16 artarak 2,1 milyona ulaşacağı öngörülürken, 2024’te yüzde 9 büyüyerek 1,8 milyon adeti bulmuştu.

Küresel hafif araç üretiminin ise toplam 88-89 milyon adette olması bekleniyor. Otomobil endüstrisi, 2025'e girerken, özellikle de küresel ticaret ve koruma tarifeleri ile üretimde farklı değişikliklere maruz kalabilir.

Ülkelerin gelecekte elektrikli araç hakimiyeti ne anlama geliyor?

Ülkelerin elektrikli araç pazarındaki üretim becerisi, küresel elektrikli araç üretiminin yüzde olarak artan uygun fiyatlı elektrikli araçların dünya çapında hızla benimsenmesinin ardındaki itici güç olacak. Batarya üretimi ve inovasyon konusundaki uzmanlık, ülkeleri elektrikli araç teknolojisindeki gelişmeleri hızlandırmak için iyi bir konuma getirecek ve bu da onları küresel olarak fosil yakıtla çalışan arabalara daha uygulanabilir ve çekici alternatifler haline getirecek.

Artan elektrikli araçlara ilgi ülkelerin üretim politikalarını da etkiliyor. Çin, yılda 40 milyondan fazla içten yanmalı motorlu otomobil üretme kapasitesine sahip durumda gözükürken, 2025'in sonuna kadar 25 milyona yakın elektrikli araç üretme kapasitesine sahip olması bekleniyor .

Tüketici odağı elektrikli araçlara dönüyor

Tüketiciler elektrikli araçların geleceği konusunda iyimser iken, aynı zamanda teknolojisi konusunda artık daha açık fikirli. Şarj altyapısının eksikliği gibi kısa vadeli zorluklar devam ederken, mevcut elektrikli araç sürücülerinin yüzde 90'ı elektrikli güç aktarma organlarına sadık kalıyor: Motor tipi tercihlerine olan bağlılık yüksek olmaya devam ediyor.

Elektrikli mobiliteye geçiş hızla ilerlemeye devam ederek küresel enerji ve otomobil pazarlarını yeniden şekillendirirken, dünya çapında satılan her beş otomobilden birinin elektrikli olması bekleniyor.

Hızlanan dönüşüm yeni markalar getirecek mi?

Geleneksel otomotiv sektöründeki bu ekosistemdeki değişim elektrikli akıllı araçların artan payı ülkelerin kendi "yerli" elektrikli araç ve batarya endüstrisini inşa etme yönünde ortak bir çaba gösteriyor. Ülkeler, ekosistem oluşumunda elektrikli araç endüstrisi kritik bir kütleye ulaştığında dünya elektrikli araç pazarının büyük bir kısmını üretmeyi hedefliyor.

Daha ucuz elektrikli arabalar: Kitlesel pazarda benimsenmenin kilidini açmanın anahtarı

On yılı aşkın bir süredir otomotiv ekosistemini ve elektrifikasyonun geleceğini şekillendiren elektrikli bağlantılı araçların etkisi artarken, 2025'i "elektrikli araç yılı" olarak tanımlamak, oldukça fazla global düzenleme, gelişmeye rağmen değişimi hızlı göreceğimiz bir şekilde gerçek olacak gibi gözüküyor.

Otomotiv sektöründe de bunca teknolojik dönüştürücü gelişmelerin olmasının etkisiyle daha da hızlı hareket edecek. 2025’de daha da fazla öne çıkacak gelişmeler :

  • Küresel anlamda, Çin’in sürekli yenilenen modelleri, diğer ülkelerin yeni markalarla daha düşük bütçeli elektrikli araç model yelpazesinin tüketicilere ulaşması

  • Teknolojik anlamda gelişmelerle, ultra hızlı batarya şarjı beklentileri yeniden tanımlaması,

  • Ekonomik anlamda ülkelerde elektrikli araçların her zamankinden daha erişilebilir hale gelmesi,

  • Tüketici davranışları etkisinde daha çok yeni nesil beklentilerine uygun modeller ve otomotiv markalarının çekiciliğini artırma çabaları,

  • Politika anlamında ise dünya çapında ülkelerin elektrikli araçlara yönelik teşviklerin arttığı bir dönem yaşayacağız.

Elbette elektrikli araç üretimi, dünyanın karbondan arındırma hedefleriyle, ülkelerin elektrikli araç hakimiyeti umut verici bir hikaye sunuyor. Uygun fiyatlı elektrikli araçların hızlı bir şekilde piyasaya sürülmesi, ulaşım emisyonlarına karşı güçlü bir araç olduğu, yenilik, sürdürülebilir uygulamalarla eşleştirildiğinde; daha yeşil ulaşıma giden yolun kendi yaratacak.

Dergi Erişimi
Dergi içeriklerini okumak için Bloomberg Businessweek Türkiye dijital dergisine abone olmanız gerekmektedir.Abone değilseniz abonelik satın alarak tüm dergi içeriklerine sınırsız erişim sağlayabilirsiniz
Abone Ol
Rafların Sessiz Ekonomisi: Türkiye’de Kitap Nereye Gidiyor?
Rafların Sessiz Ekonomisi: Türkiye’de Kitap Nereye Gidiyor?
Kitabın okura ulaşana kadar geçtiği zincir; iskontoları, vadeleri ve iadeleriyle, yayıncıyı da kitapçıyı da yoruyor.
Yapay Zekâ, Kripto ve DEI, Marc Andreessen’i MAGA Cephesine Nasıl Sürükledi?
Yapay Zekâ, Kripto ve DEI, Marc Andreessen’i MAGA Cephesine Nasıl Sürükledi?
Önde gelen yatırımcı, Biden yönetiminin kendisini siyasi yelpazede sağa ittiğini söylüyor. Ancak kaynaklara göre, dile getirdiği hoşnutsuzlukların ardındaki gerekçeler her zaman gerçeklerle örtüşmüyor.
Egemenlik Matrisi: Cumhuriyet’in 103. Yılında Uluslararası Ekonomi Politiği Yeniden Düşünmek
Egemenlik Matrisi: Cumhuriyet’in 103. Yılında Uluslararası Ekonomi Politiği Yeniden Düşünmek
Türkiye’nin önündeki görev, kısa vadeli finansman ve siyasi dengeleri uzun vadeli ulusal çıkarların önüne koymamaktır. Makroekonomik istikrarı; yerli üretim, ileri teknoloji, enerji güvenliği ve güçlü kurumlarla desteklemek gerekir.
Yapay Zekâ ile Otomotivde Elektrikli Mobilite: Gelecek ve Ekonomik Boyut
Yapay Zekâ ile Otomotivde Elektrikli Mobilite: Gelecek ve Ekonomik Boyut
Yazılım sektöründe küresel pazarın 2035’e kadar 2,5 trilyon doları aşması beklenirken, yapay zekâ öncelikli uygulamalar hâkim olacak. Otomotivde hizmet olarak yazılım standart hâle gelirken, yazılım sektörü de bu alanda büyüyecek.
Temettülerin Verimi Artıyor
Temettülerin Verimi Artıyor
Fon kriziyle birlikte yaklaşık son bir yılın en düşük seviyelerine gerileyen Borsada, “uzun vadeli alım zamanı geliyor mu?” sorusu da yavaş yavaş dillendirilmeye başlıyor. Uzun vade denildiğinde de akla temettü hisseleri geliyor. Fiyatlardaki sert düşüşlerle birlikte yüzde 20’yi aşan temettü verimleri dikkat çekiyor.
Ajan Yasağının Arkasındaki 1,6 Trilyon Dolar
Ajan Yasağının Arkasındaki 1,6 Trilyon Dolar
Wall Street yapay zekâ ajanlarına kapıyı kapattı. Resmi gerekçe güvenlik. Ama perde arkasında, müşteriyle kimin konuşacağına ve 1,6 trilyon dolarlık faizsiz mevduatın kimde kalacağına dair yeni bir kavga başladı.
Bir Maaş Kiraya Bir Maaş Hayata
Bir Maaş Kiraya Bir Maaş Hayata
Türkiye’de kiralar ile çalışanların gelirleri arasındaki makas, barınmayı giderek daha ağır bir ekonomik yüke dönüştürdü. İstanbul’da iki kişinin çalıştığı bir hanenin toplam gelirinin yüzde 83’üne ulaşabilen kira bedelleri, büyük kentlerde yaşamanın maliyetini gözler önüne seriyor. Aynı gelire sahip çalışanların yaşam standardını artık ev sahibi olup olmadıkları ya da ne zaman kiracı oldukları belirliyor.
Türkiye’nin Aklı Yurt Dışında
Türkiye’nin Aklı Yurt Dışında
TÜİK’in açıkladığı verilere göre beyin göçü, veri setinin tutulduğu 2015 yılından bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktı. Gençler eğitimlerini tamamladıktan sonra kariyerlerini yurt dışında devam ettirme konusunda oldukça hevesli. Ancak sürecin bu şekilde devam etmesi Türkiye’deki yetenek açığını büyütebilir.
İklim Krizinde Yeni Eşik
İklim Krizinde Yeni Eşik
Küresel ısınma, iklim politikalarında yeni bir dönemi başlatıyor. Avrupa Birliği 3 derecelik ısınmaya karşı önlem hazırlarken, gözler Kasım ayında Antalya’da düzenlenecek COP31 Zirvesi’ne çevrildi.
Rüzgârın Peşinde, Bodrum’un Mavisinde
Rüzgârın Peşinde, Bodrum’un Mavisinde
38 yıldır deniz tutkunlarını aynı rotada buluşturan The Bodrum Cup, bu yıl 90 tekne ve yaklaşık 1000 yelkenciyi Ege’nin sularında bir araya getirdi. Bodrum’dan Knidos’a, Ortakent’ten Yalıkavak’a uzanan yarışlarda yelkenler rüzgârla dolarken, organizasyon yalnızca denizdeki rekabeti değil, bölgenin denizcilik kültürünü, turizm potansiyelini ve ortak bir mirası yaşatma çabasını da yeniden gündeme taşıdı. Bu yılın odağında ise 25 yaşına giren Bodrum Gemisi vardı.
Tofaş K9 Üretim Hattı Devreye Girdi
Tofaş K9 Üretim Hattı Devreye Girdi
Bursa Tofaş fabrikasında 300 milyon dolarlık K9 projesi’nde seri üretim başladı. Üç yıllık uzun bir aradan sonra yeniden Türkiye’de üretilmeye başlanan Fiat Doblo, banttan çıkan ilk model oldu. Stellantis grubundaki dört farklı marka için beş aracın üretilmesi planlanan fabrika, Türkiye’deki hafif ticari araç pazarında dengeleri değiştirecek.
“Çin Malı” Nasıl Bir Statü Sembolüne Dönüştü?
“Çin Malı” Nasıl Bir Statü Sembolüne Dönüştü?
Fotoğrafçılar, dolmakalem tutkunları ve sneaker meraklıları, belirli Çin markalarının ürünlerine sahip olmak için büyük çaba harcıyor.